تبلیغات
وبلاگ گـــــــــوناگـــــــــــــــون - «میراث «پدر ترک‌ها»

«میراث «پدر ترک‌ها»

 

نوع مطلب :تاریخ ،

نوشته شده توسط:مامان مهشید

 

 

وقتی سه سال پیش فیلم «پدر ترک‌ها» که اثری است مستند از زندگی «مصطفی‌ کمال‌پاشا» مشهور به «آتاتورک»، در ترکیه به نمایش درآمد، کم‌تر کسی فکر می‌کرد که او هنوز و هم‌چنان از این میزان بالای محبوبیت در میان ترک‌ها برخوردار باشد که آن‌ها حتا کوچک‌ترین انتقاد و خدشه‌ای در شخصیت او را نپذیرند. «آتاتورک» از آن دست شخصیت‌های تاریخی است که همیشه مخالفان و موافقان دو آتشه و تندی داشته است. میزان تاثیر و تغییری که او و اصلاحاتش در ترکیه به‌وجود آورد شاید برای شهروندان امروزی ترکیه و ناظران بیرونی به راحتی قابل درک نباشد. جامعه‌ی به نسبت مرفه و پیش‌رفته‌ی امروزی ترکیه به هیچ وجه قابل قیاس با کشور فقیر، عقب‌مانده و اسیر خرافات 80 سال پیش نیست.

 

«آتاتورک» درسال ۱۸۸۱ میلادی در شهر «تسالونیکی» در شمال یونان فعلی، که در آن زمان جزیی از امپراتوری عثمانی بود، به دنیا آمد. در جوانی به گروهی از افسران ترک، که بعدها «ترک‌های‌ جوان» نامیده شدند، پیوست و پایه‌های اصلاحات در ارتش و دولت را به نفع ملی‌گرایی ترک‌ها تثبیت کرد. در جنگ‌های بالکان به سمت فرمان‌دهی رسید و در سال ۱۹۱۶ در تنگه «داردانل» و شبه جزیره «قالیبولی» در برابر انگلیسی‌ها مقاومت کرد و مانع اشغال استانبول توسط نیروهای بریتانیا و متفقین در جنگ‌جهانی اول شد. او سپس در جبهه روس نبرد کرد. «آتاتورک» پس از آن رهبری جنگ استقلال ترکیه را بر عهده گرفت. در پایان جنگ‌جهانی اول، مردم ترکیه که از بی‌کفایتی خلیفه «عبدالحمید اول »و نظام عثمانی به تنگ آمده بودند به رهبری او بر علیه خلافت و امپراتوری عثمانی قیام کردند. درسال ۱۹۲۳ ترکیه‌ی‌ مدرن با نظام‌ جمهوری توسط ملی‌گرایان و گروه‌های مبارزه بر علیه اشغال بر پا شد. آتاتورک از آن تاریخ تا سال ۱۹۳۸ رییس جمهوری ترکیه بود.

«آتاتورک» موانع فراوانی را بر سر راه مدرن کردن کشور و نجات ترکیه از عقب‌ماندگی می‌دید که از آن جمله نفوذ معنوی، فرهنگی و مادی روحانیون بر زندگی مردم بود. او با شدت با این نهاد برخورد کرد و بساط آن‌ها را در ترکیه برچید. سرکوب‌ عشایر، رواج ملی‌گرایی ترک، جداکردن دین از سیاست، قانونی کردن حق برابری زنان با مردان و تغییر خط عربی به خط لاتین از دیگر اقدامات او در این راه بود. یکی از جمله‌های معروف «آتاتورک» به نسل جوان پس از خود این است که «این جمهوریت را ما بنا نهادیم، بقا و پیش‌رفت آن با شماست». «آتاتورک» با وجود برخورداری از شخصیت تاثیرگذار و محبوبیت عمومی به راحتی می‌توانست سلطنت را دوباره در ترکیه بنا گذاشته و یا جای‌گاه خود را به عنوان رییس ‌جمهوری مادام‌العمر تثبیت کند. اما حرکت تاریخی او در اعلام جمهوری در ترکیه و بنانهادن یک قانون اساسی که لائیتیسیته در آن نهادینه شده است، راه را بر نفوذ دیکتاتوری و استبداد در این کشور بست.

اقدامات اصلاحی «آتاتورک» مخالفان سرسختی نیز داشته و دارد، که بدون شک بخشی از آن‌ها اقلیت‌های قومی ساکن ترکیه هستند. برای مثال بسیاری از کردهای ترکیه او را زمینه‌ساز و پایه‌گذار نگاه تبعیض‌آمیز بر علیه اقلیت‌ها در این کشور می‌دانند. اما باید گفت که همین منتقدین نیز نمی‌توانند چشمان‌شان را بر فرهنگ‌سازی‌های مثبت «آتاتورک» و تاثیر آن بر پیش‌رفت این کشور ببندند. به قضاوت تاریخ، تا پیش از اصلاحات او، مردم ترکیه مردمی تن‌پرور و بی‌سواد بودند که درآمد اصلی آنان از راه تولید محصولات کشاورزی بود. «آتاتورک» با درآوردن لباس نظامی از تن، سفر به شهرهای دورافتاده و اقدام شخصی در سوادآموزی به بی‌سوادان، به نوعی خود در گسترش فرهنگ‌کار پیش‌قدم شد. ایجاد کارخانه‌های ‌مدرن، تکیه بر صادرات و صنعت ‌توریسم، گسترش مدارس و دانش‌گاه‌های به سبک‌غربی و رشد آموزش‌عالی در این کشور از دیگر حرکت‌های مهم اوست.

میراث «آتاتورک» یا پدر ترکیه امروزی و اصلاحات اساسی او آن‌قدر در این کشور ریشه‌دار است که حذف و یا عقب‌نشینی از آن‌ها به راحتی برای هر حزب و یا گروهی امکان‌پذیر نیست. به همین سبب است که حتا احزاب اسلام‌گرای ترکیه نیز به سختی جرات می‌کنند تا آن اصول را زیر سوال ببرند. شاید هنوز زمان برای قضاوت درباره‌ی شخصیت این مرد تاثیرگذار و اقدامات انقلابی او زود باشد اما حداقل در یک چیز نمی‌توان شک کرد و آن این‌ است که اگر او در این کشور ظهور نمی‌کرد، ترکیه‌ی امروزی بی‌گمان سر و شکل دیگری می‌داشت.



How does Achilles tendonitis occur?
دوشنبه 16 مرداد 1396 03:27 ب.ظ
Very nice post. I just stumbled upon your weblog and wanted to
say that I have truly enjoyed browsing your weblog posts.
In any case I will be subscribing on your rss feed and I hope you write once more very soon!
http://katygomoran.blogas.lt
چهارشنبه 3 خرداد 1396 08:21 ب.ظ
Thank you for sharing your thoughts. I truly appreciate your
efforts and I will be waiting for your further write ups thank you once again.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر